Stary Rynek w Kopenhadze
Stary Rynek (Gammeltorv) w Kopenhadze, w Danii, jest najstarszą spośród przestrzeni publicznych tego typu w mieście. Wraz z przyległym do niego Nowym Rynkiem (Nytorv) tworzą wspólną przestrzeń na trasie deptaku Strøget. Mimo iż początki samego rynku datowane są na XII wiek, kiedy to też powstało miasto, to jednak większość budynków znajdujących się przy nim powstała po dotkliwym pożarze z 1795 roku. Stad też ich klasyczystyczna forma. Na rynku znajduje się też Caritas Well, renesansowa fontanna odsłonięta przez króla Chrisitiana IV w 1610 roku.
Historyczny Gammeltorv początkowo funkcjonował jako ośrodek kopenhaskiego życia politycznego-sądowniczego oraz jako jedno z dwóch głownych targowisk. Tu, bądź też w najbliższym sąsiedztwie, znajdowało się kilka pierwszych ratuszy miejskich. Co zaskakujące, nazwa rynku nie wywodzi się z relacji z pobliskim Nowym Rynkiem (Nytorv), a powstała w odniesieniu do nieco młodszego rynku Amagertorv.
W 1479 rorku nowy ratusz zbudowano w południowej części Gammeltorv. Przed końcem wieku XVI, na zlecenie króla Fredericka II, ukończono budowę rurociągu doprowadzającego na Gammeltorv wodę z Jeziora Emdrup. Ta 6-kilometrowa instalacja z wydrążonych pni drzew wykorzystywała różnicę poziomów terenu wynoszącą 9 metrów do tego, by wytworzyć ciśnienie zapewniające działanie pierwszej fontannie w Kopenhadze zlokalizowanej dokładnie na Starym Rynku. Na późniejsze polecenie króla Christiana IV zmieniono jej formę i przesunięto ją. Do dziś funkcjonuje ona niezmiennie pod postacią Caritas Well. W tym czasie również oczyszczono przestrzeń na tyłach ratusza, co dało początek Nowemu Rynkowi (Nytorv).
Kiedy w 1670 roku utworzono Nowy Rynek Królewski w okolicy zbudowanego przez króla Christiana V nowego pałacu królewskiego, a obszar fortyfikacji kopenhaskiej zwiększył się dwukrotnie, Gammeltorv stracił na znaczeniu jako główny punkt w mieście, ale pozostał tłumnie odwiedzanym targiem w sercu średniowiecznego i przeludnionego centrum miasta.
Pożar Kopenhagi z 1795 roku wywołał kolejny jużw historii miasta pożar ratusza. Tym razem nie zdecydowano się go odbudowywać, a przeniesiono go za to do nowego budynku przy Nytorv. W ten oto sposób oba rynki zostały połącznone w jedną dużą przestrzeń na planie prostokąta. Budynki wokół obu rynków po pożarze zostały odbudowane w ówcześnie obowiązującym stylu klasycystycznym.
Wraz z nadejściem XX wieku działalność targowa zaczeła zanikać.
W 1937 roku Arne Jacobsen włożył swój wkład w wizerunek Gammeltorv stawiając przy nim budynek Stelling House, przykład stylu funkcjonalistycznego w architekturze, na rogu ulicy Skindergade.
W latach 50. na Starym Rynku zaczęła dominować obecność samochodów, a przestrzeń przekształciła się w parking. Zmieniło się to jednak wraz z wprowadzeniem strefy ruchu pieszego, Strøget.
Obecnie Gammeltorv jest jednym z najtłoczniejszych miejsc w centrum Kopenhagi. Podczas ostatniej modernizacji dokonanej w 1993 roku przez miejskiego architekta, Otto Käsznera, zaznaczono w bruku obrys kształtu spalonego ratusza, który niegdyś dzielił oba rynki.
Obecnym do dziś śladem wielkiej roli, jaką niegdyś odgrywał Gammeltorv, jest fakt iż numeracja domów na rozchodzących się od rynku ulicach zaczyna się właśnie przy Starym Rynku.
Podobne miejsca przez:
Architekt |
![]() |
Otto Käszner Arne Emil Jacobsen |
---|---|---|
Styl |
![]() |
Renesans Klasycystyczna |
Kategoria |
![]() |
plac |
Materiał |
![]() |
brick cobblestone |
Wskazówka |
![]() |
Loudy place |